Zachodnie Pomorze z pogłębionym torem wodnym

Historia toru Świnoujście-Szczecin

Początki toru sięgają XVII wieku, kiedy dostrzeżono jego potencjał gospodarczy tej trasy i rozpoczęto jej budowę.

Pomimo istotnego znaczenia dla regionu pod koniec XX wieku tor był w bardzo złym stanie. Dopiero na początku XXI wieku, dzięki przeprowadzonej modernizacji, trasa zaczęła odzyskiwać swój dawny potencjał.

Niewątpliwie, tor wodny Świnoujście-Szczecin na każdym etapie swojej długiej historii miał i ma istotne znaczenie i wartość dla gospodarki regionu.

Teraz, przy założeniu, że pogłębienie do 12,5 m przyczyni się do poprawy przepustowości trasy wodnej, zdecydowanie wzrośnie również jej znaczenie dla regionu zachodniopomorskiego.

Od początku nowożytnej modernizacji toru, do realizacji inwestycji w znacznym stopniu przyczyniają się środki z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko.

Dofinansowanie unijne w ramach projektu wynosi ponad 1,2 mld złotych przy całkowitej wartości ponad 1,9 mld.

Założenia projektowe

W trakcie modernizacji toru wodnego wykonano m.in. następujące prace:

• pogłębienie toru Świnoujście – Szczecin do – 12,5 m na odcinku ok. 62 km z równoczesnym jego poszerzeniem do szerokości 100 m w dnie na odcinkach prostych z odpowiednimi poszerzeniami na łukach i odcinkach przejściowych wraz z niezbędnymi korektami geometrii toru wodnego, a także wykonanie mijanek. Ponadto, zakresem projektu objęto również odcinek Kanału Grabowskiego o długości ok. 0,43 km między Obrotnicą Orli Przesmyk i Obrotnicą na Kanale Grabowskim (na wysokości Kanału Dębickiego), odcinek toru wodnego o długości ok. 0,39 km między Nabrzeżem Zbożowym i Obrotnicą Kanał Grabowski/Kanał Dębicki oraz odcinek toru podejściowego od obrotnicy Police do portu Police o dł. 0,29 km;
• przebudowa (regulacja) skarp brzegowych bez umocnień;
• niwelacja dna w strefie Świnoujścia (Kanały Piastowski i Mieliński),
  budowa i przebudowa umocnień brzegowych i budowli hydrotechnicznych wraz z przylegającą infrastrukturą; dotyczyć to będzie umocnienia skarp podwodnych przy nabrzeżach Huk, Żeglarskiego, BON, Gnieźnieńskiego (w związku z rozbudową obrotnicy Orli Przesmyk) oraz umocnienie skarp przy obrotnicy Orli Przesmyk;
  przebudowa kolidujących sieci branżowych;
• pogłębienie i poszerzenie obrotnic statków:
  • na wysokości Polic (zwana dalej obrotnicą Police),
  • przy Przesmyku Orlim na Przekopie Mieleńskim u wejścia do Kanału Grabowskiego,
  • na połączeniu Kanału Grabowskiego i Basenu Dębickiego.

Wykonano również dodatkowe prace, takie jak:

• przystosowanie i modernizację istniejącego oznakowania nawigacyjnego i elementów systemu kontroli ruchu statków do nowej geometrii toru wodnego oraz modernizację obiektów Bazy Oznakowania Nawigacyjnego. Modernizacja służy polepszeniu warunków użytkowania obiektów i realizacji zadań wynikających ze statutowej działalności Urzędu – administracji morskiej, tj. zadania z zakresu bezpieczeństwa żeglugi, ochrony portów i żeglugi morskiej oraz oznakowania nawigacyjnego i radionawigacyjnego polskich obszarów morskich.
• budowę nowych pól refulacyjnych w postaci sztucznych wysp na Zalewie Szczecińskim wraz z przystaniami;
• pozyskanie gruntów pod budowle, konieczne rozbiórki kolidujących obiektów istniejącego zagospodarowania, wykonanie wycinek drzew i krzewów oraz ewentualnych wylesień, w niezbędnym zakresie.

Dofinansowanie UE dla rozwoju regionu

Celem głównym projektu bylo udrożnienie toru wodnego Świnoujście-Szczecin dla statków o większej ładowności i zanurzeniu, jak również poprawa bezpieczeństwa nawigacji statków morskich po szerszym i głębszym torze wodnym.

Zgodnie z założeniami, projekt przyczyni się również do usprawnienia nawigacji statków po torze wodnym i zwiększenie przepustowości toru spowodowane obniżeniem prawdopodobieństwa wystąpienia kolejki statków na torze wodnym.

Dodatkowo nastąpi poprawa stanu funkcjonalnego i technicznego obiektów, wchodzących w skład Bazy Oznakowania Nawigacyjnego, którego efektem jest umożliwienie pracownikom niezakłóconego i optymalnego wykonywania zadań związanych z utrzymaniem toru wodnego Świnoujście – Szczecin.

Modernizacja toru to też znaczne korzyści dla mieszkańców regionu. Szacunki twierdzą, że zwiększenie przepustowości stworzy potrzebę nowych miejsc pracy, pozwoli przyciągnąć nowych inwestorów przyczyni się do obniżenia kosztów transportu morskiego i poszerzenia skali działalności okolicznych portów, zwłaszcza portu w Szczecinie.

Warto również pamiętać o tym, że realizacja projektu pozytywnie wpłynie na rozwoju turystyki i małej żeglugi morskiej w regionie.

Aktualne zdjęcia z zakończonej inwestycji można obejrzeć tutaj.

Szczegóły projektowe

Numer i nazwa projektu: POIS.03.02.00-00-0012/17 Modernizacja toru wodnego Świnoujście-Szczecin do głębokości 12,5 m

Beneficjent: Urząd Morski w Szczecinie

Wartość całkowita projektu: 1 935 556 000,00 PLN

Kwota wydatków kwalifikowanych: 1 442 880 000,00 PLN

Kwota dofinansowania UE: 1 226 448 000,00 PLN