Dotychczasowe działania

W wyniku pierwszego pilotażu zrealizowanego we współpracy z OECD i Dyrekcją Generalną ds. Polityki Regionalnej i Miejskiej  (DG REGIO) opracowano Zaproponowane w dokumencie rozwiązania mają na celu pomóc w zidentyfikowaniu możliwości oraz planowaniu zaangażowania obywateli w projektowanie i wdrażanie, a także ocenę projektów infrastruktury transportowej.

W latach 2022-2024 ramach drugiego pilotażu (także we współpracy z OECD i DG REGIO – wskazane wytyczne przenieśliśmy na praktyczny grunt. W ramach projektu zrealizowanego z Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolią (GZM) i Spółdzielnią Socjalną „FADO” pn. „Jak otworzyć kolej na mieszkańców?” zostały wykorzystane innowacyjne mechanizmy partycypacji społecznej do diagnozowania potrzeb mieszkańców i na tej podstawie do przedstawienia odpowiednich propozycji rozwiązań transportowych z naciskiem na kolej, jako najbardziej ekologiczny środek transportu. Postawiliśmy na przystępną formę komunikacji z mieszkańcami, łatwy dostęp do informacji i większe zaangażowanie ze strony przedstawicieli samorządów. I to zadziałało!

Na terenie GZM przeprowadzono 12 spacerów badawczych przy stacjach kolejowych linii kolejowej 131 przebiegającej przez Chorzów, Bytom, Radzionków, gminę Świerklaniec i Tarnowskie Góry. Pozwoliły one na mapowanie (czyli wyznaczanie) konkretnych miejsc, jak również elementów wymagających zmiany/interwencji w ramach planowanej inwestycji. Nie zabrakło również „Forum Obywatelskiego” – czyli warsztatów przeprowadzonych z udziałem mieszkańców GZM w formie stacjonarnej w październiku 2024 r., jak również działań w sieci.

W marcu 2025 roku CUPT był gospodarzem ogólnopolskiej konferencji pn. „Transport bliżej ludzi”, której celem podsumowanie dotychczasowych działań oraz wymiana doświadczeń w zakresie społecznej partycypacji w projektach transportowych. Wydarzenie podsumowało działania realizowane w ramach pilotażu „Jak otworzyć kolej na mieszkańców?”, prowadzonego przez CUPT wspólnie z Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolią i Spółdzielnią Socjalną „FADO”.

Główne tematy konferencji:

• Znaczenie partycypacji społecznej w projektowaniu i wdrażaniu inwestycji transportowych.
• Prezentacja wyników pilotażu, w tym spacerów badawczych i Forum Mieszkańców.
• Dobre praktyki komunikacji z obywatelami, w tym dostępność informacji i zaangażowanie samorządów.
• Wytyczne dla inwestorów dotyczące włączania mieszkańców w procesy decyzyjne.

Konferencja zgromadziła przedstawicieli administracji, samorządów, organizacji społecznych i ekspertów, którzy wspólnie dyskutowali o tym, jak uczynić transport bardziej dostępnym, ekologicznym i odpowiadającym na realne potrzeby mieszkańców.

• Przeczytaj też: Podsumowanie Konferencji „Transport bliżej ludzi – Innowacyjne podejście do partycypacji”